Nog steeds samen tegen corona?

In zijn boek De meeste mensen deugen schrijft Rutger Bregman waarom de mens als soort (de Homo sapiens) heeft kunnen overleven. We hebben het ‘gewonnen’ van de Neanderthalers: zij waren veel sterker, ze waren moedig (ze vochten tegen mammoeten!), ze hadden een joekel van een brein en waren intelligenter dan wij. Toch is de Neanderthaler uitgestorven en zijn wij de dominante soort geworden. Waarom? Omdat we sociale wezens zijn! We zijn gemaakt om ons met anderen te verbinden, om van elkaar te leren, om samen te werken. Met elkaar zijn we gekomen waar we nu zijn.

Een nieuwe golf
Dat hebben we ook laten zien in de eerste coronagolf. De solidariteit onderling was groot, met als resultaat dat de regels na een paar maanden versoepeld konden worden omdat het aantal besmettingen flink was teruggelopen: de horeca opende weer de deuren, de fysiotherapeuten konden aan het werk, de sportscholen gingen open, er kwam weer lucht. Maar na een paar maanden was de rek eruit bij veel mensen. Op social media kwamen tegengeluiden, protestacties werden georganiseerd, mensen voelden zich beknot in hun vrijheid. De solidariteit verdween, we vonden het lastig om ons aan de (wisselende) regels en adviezen te houden, en nu zitten we midden in de tweede golf en in een nieuwe (gedeeltelijke) lockdown. Mensen worden pessimistisch, er lijkt geen perspectief. Het is een zware tijd voor veel ZZP’ers en andere ondernemers, mensen die hun baan kwijtraken, ouderen en kwetsbaren in onze samenleving 

Tijd voor bezinning
Deze nieuwe golf zet ons weer min of meer stil. Dat is lastig, maar het biedt ook een kans om je te bezinnen. Als het zo is dat onze kracht zit in ons vermogen om ons met elkaar te verbinden en samen problemen op te lossen, hoe kunnen we daar dan in deze tijd gebruik van maken? Om klein te beginnen: welke mensen zijn voor jou waardevol? Van wie krijg je energie en voor wie ben jij belangrijk? Juist nu sociale contacten voorlopig weer minder vanzelfsprekend zijn, is het goed om je af te vragen met wie je contact wil houden en hoe je dat gaat doen. Gelukkig bieden de nieuwe regels nog steeds ruimte om elkaar te ontmoeten. Niet met zijn allen in de kroeg, maar in kleiner verband, waardoor de contacten die je hebt ook persoonlijker kunnen worden. Een herfstwandeling met een goede vriend of vriendin kan prima coronaproof. Zelf merkten we in de eerste lockdown dat we meer behoefte hadden aan regelmatig telefonisch contact met familie en vrienden. En Rob maakt regelmatig online afspraken met collega’s om bij te praten.

Nog steeds samen? 
Het was een mooie slogan tijdens de eerste golf: “Alleen samen krijgen we corona eronder.” Tegen de achtergrond van de beelden en verhalen van overvolle ic’s en overwerkte zorgmedewerkers was het voor de meeste mensen niet moeilijk om zich solidair te voelen. Inmiddels is die eensgezindheid veel minder vanzelfsprekend geworden. Er gaat geen dag voorbij of er mogen al dan niet bekende Nederlanders bij de praatprogramma’s aanschuiven om uit te leggen dat ze het niet met elkaar eens zijn. We leven gelukkig in een vrij land en het is goed om kritische geluiden te laten horen. Maar vrijheid moet altijd samengaan met verantwoordelijkheid: om bij te dragen aan oplossingen, om niet te vervallen in wij-zij denken, om open te staan voor andere denkbeelden en rekening te houden met elkaars behoeften. Met andere woorden, laten we doen waar we het zo ver mee hebben geschopt als Homo sapiens: ons gedragen als sociale wezens.

< Terug